Mały ZUS Plus 2026 – kto może skorzystać i jak liczyć okresy ulgi?

Aktualizacja: 7 października 2026 r.

Mały ZUS Plus 2026 pozwala przedsiębiorcom spełniającym ustawowe warunki płacić niższe składki społeczne, obliczane od podstawy zależnej od dochodu z poprzedniego roku. Od stycznia obowiązują nowe zasady liczenia 36 miesięcy ulgi w 60-miesięcznym okresie prowadzenia działalności. Zmiana dotyczy również osób, które wcześniej wykorzystały już swój limit.

Sprawdź, kto może skorzystać z ulgi, jak obliczyć podstawę składek na 2026 rok i kiedy zgłosić się do ZUS. Poniższe przykłady wyjaśniają także, jak liczyć miesiące działalności i zawieszenia firmy.

Mały ZUS Plus 2026 – co zmieniło się w zasadach ulgi?

Od 1 stycznia 2026 r. możesz korzystać z Małego ZUS Plus przez maksymalnie 36 miesięcy w każdym 60-miesięcznym okresie prowadzenia działalności gospodarczej.

Zgodnie z wyjaśnieniami ZUS dotyczącymi nowych zasad otrzymujesz nowy limit 36 miesięcy, niezależnie od tego, ile miesięcy ulgi wykorzystałeś przed 2026 r. Pozostałe warunki nadal trzeba spełniać.

Pierwszy nowy okres 60 miesięcy zaczyna się w miesiącu, w którym po grudniu 2025 r. po raz pierwszy korzystasz z ulgi. Nie u każdego będzie to styczeń 2026 r.

Przykład: powrót do ulgi po wykorzystaniu wcześniejszego limitu

Marta wykorzystała cały wcześniejszy limit do końca 2024 r. Jeżeli spełnia warunki na 2026 r. i zgłosiła się w terminie, może ponownie korzystać z ulgi od stycznia 2026 r. Wcześniejsze miesiące nie pomniejszają nowego limitu.

Przykład: rozpoczęcie nowego okresu dopiero w 2027 roku

Piotr nie spełnia warunków ulgi w 2026 r., ale nabywa do niej prawo od stycznia 2027 r. Jeżeli terminowo się zgłosi, jego pierwszy nowy okres 60 miesięcy rozpocznie się w styczniu 2027 r.

Jak liczyć 36 miesięcy ulgi i 60 miesięcy działalności?

Warto prowadzić dwa oddzielne liczniki:

• 36 miesięcy – liczbę miesięcy korzystania z Małego ZUS Plus;
• 60 miesięcy – liczbę miesięcy prowadzenia działalności w danym okresie.

Pełne miesiące zawieszenia nie przybliżają końca 60-miesięcznego okresu. Jeżeli jednak firma działała choćby przez jeden dzień miesiąca, ten miesiąc wliczasz do okresu prowadzenia działalności.

Zasada ta wynika z art. 11 ustawy zmieniającej zasady ulgi.

Przykład: zawieszenie działalności

Ewa zawiesza firmę od 1 marca do 31 maja 2026 r. Te trzy pełne miesiące nie wliczają się do żadnego z liczników. Jeżeli wznowi działalność 20 czerwca i wróci do Małego ZUS Plus, czerwiec będzie całym miesiącem zarówno działalności, jak i korzystania z ulgi.

Przykład: wykorzystanie 36 miesięcy bez przerwy

Tomasz rozpoczyna korzystanie z ulgi w lipcu 2026 r. Przy nieprzerwanej działalności jego pierwszy okres trwa od lipca 2026 r. do czerwca 2031 r. Jeżeli wykorzysta 36 miesięcy kolejno, zwykły limit wyczerpie w czerwcu 2029 r.

Do końca tego 60-miesięcznego okresu nie będzie już mógł korzystać ze zwykłego limitu ulgi. Odrębne uprawnienie do dodatkowych 12 miesięcy opisujemy w dalszej części artykułu.

Niewykorzystane miesiące nie przechodzą na kolejny okres. Jeżeli wykorzystasz tylko 24 miesiące ulgi, w następnym okresie otrzymasz maksymalnie 36 miesięcy, a nie 48.

Kto może skorzystać z Małego ZUS Plus w 2026 roku?

Podstawowe warunki dotyczą danych za 2025 rok:

• przychód z działalności nie przekroczył 120 000 zł, jeżeli prowadziłeś ją przez cały rok;
• prowadziłeś działalność przez co najmniej 60 dni;
• nie dotyczą Cię ustawowe wyłączenia;
• masz dostępny limit miesięcy korzystania z ulgi.

Jeżeli firma działała tylko przez część 2025 r., limit przychodu obliczasz proporcjonalnie:

120 000 zł ÷ 365 × liczba dni prowadzenia działalności w 2025 r.

Otrzymany limit zaokrąglasz do groszy.

Przykład: działalność przez część roku

Przy 180 dniach działalności limit wynosi:

120 000 zł ÷ 365 × 180 = 59 178,08 zł.

Przychód 70 000 zł przekracza więc limit, mimo że jest niższy niż 120 000 zł.

Liczą się dni kalendarzowe, a nie wyłącznie dni robocze. Przy ustalaniu liczby dni uwzględnia się zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym lub zdrowotnemu z działalności. Uwzględnia się również dni korzystania z ulgi na start.

Szczegóły opisują wyjaśnienia ZUS z przykładami. Pamiętaj jednak, że podane tam historyczne kwoty i dawne zasady liczenia okresów ulgi nie dotyczą 2026 r.

Kto nie może korzystać z Małego ZUS Plus?

Sam niski przychód nie wystarczy. Wyłączenia obejmują m.in. przedsiębiorców, którzy:

• spełniają warunki opłacania preferencyjnych składek społecznych z art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych;
• w poprzednim roku stosowali kartę podatkową i jednocześnie korzystali ze zwolnienia sprzedaży z VAT;
• w poprzednim roku kalendarzowym podlegali ubezpieczeniom społecznym lub ubezpieczeniu zdrowotnemu także z tytułu innej pozarolniczej działalności, np. jako wspólnik spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej albo jednoosobowej spółki z o.o.;
• wykonują dla byłego pracodawcy czynności odpowiadające tym, które przed rozpoczęciem działalności wykonywali dla niego na etacie w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.

Przy współpracy z byłym pracodawcą liczy się zakres czynności, a nie nazwa stanowiska.

Mały ZUS Plus nie jest też ulgą dostępną przy pierwszym w życiu rozpoczęciu działalności. Brakuje wówczas wymaganego okresu prowadzenia firmy w poprzednim roku.

Nie można równocześnie korzystać z ulgi na start i rozliczać składek społecznych na zasadach Małego ZUS Plus. Natomiast jeżeli spełniasz warunki preferencyjnych składek, nie możesz wybrać zamiast nich Małego ZUS Plus.

Podstawę prawną stanowi art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Mały ZUS Plus 2026 – jak obliczyć podstawę składek?

Przychód decyduje o spełnieniu limitu uprawniającego do ulgi. Dochód służy do obliczenia podstawy składek. To dwie różne wartości.

Krok 1. Ustal dochód za 2025 rok

Na skali podatkowej i podatku liniowym punktem wyjścia jest dochód ustalony według przepisów PIT.

Jeżeli składki społeczne przedsiębiorcy i osób współpracujących zaliczyłeś do kosztów uzyskania przychodu, dolicz je do dochodu na potrzeby Małego ZUS Plus.

Na ryczałcie dochód dla tej ulgi ustala się jako 50% przychodu. Nie odejmuje się rzeczywistych kosztów prowadzenia firmy.

Szczególne zasady dotyczą także karty podatkowej bez zwolnienia sprzedaży z VAT.

Krok 2. Oblicz przeciętny miesięczny dochód

Zastosuj wzór:

Dochód za 2025 r. ÷ liczba dni działalności w 2025 r. × 30.

Wynik zaokrąglij do pełnych groszy: końcówkę wynoszącą co najmniej pół grosza zaokrąglasz w górę, a mniejszą – w dół.

Krok 3. Pomnóż wynik przez 0,5

Przeciętny miesięczny dochód pomnóż przez 0,5. Otrzymany wynik ponownie zaokrąglij do pełnych groszy.

Uwaga: dzielenie rocznego dochodu przez liczbę miesięcy działalności jest nieprawidłowe. Ustawowy wzór wykorzystuje dni kalendarzowe.

Zasady ustalania dochodu opisują pytania i odpowiedzi ZUS, a sposób obliczenia – wyjaśnienia ZUS dotyczące podstawy składek.

Krok 4. Zastosuj dolną i górną granicę

W 2026 r. obliczona najniższa podstawa mieści się w następującym przedziale:

Jeżeli wynik jest niższy od minimum, przyjmujesz 1 441,80 zł. Jeżeli jest wyższy od maksimum, przyjmujesz 5 652,00 zł.

To podstawa obliczania składek, a nie kwota do zapłaty.

Przykład: obliczenie podstawy

Dochód ustalony na potrzeby ulgi wynosi 48 000 zł, a firma działała przez 365 dni.

Przeciętny miesięczny dochód:

48 000 zł ÷ 365 × 30 = 3 945,21 zł.

Podstawa składek:

3 945,21 zł × 0,5 = 1 972,61 zł.

Wynik mieści się w ustawowych granicach, więc od kwoty 1 972,61 zł obliczasz składki społeczne.

Kwoty graniczne potwierdza materiał ZUS na 2026 rok.

Czy Mały ZUS Plus obniża składkę zdrowotną?

Nie. Mały ZUS Plus nie obejmuje składki zdrowotnej.

Składkę zdrowotną ustalasz odrębnie, według zasad właściwych dla swojej formy opodatkowania. Ulga wpływa na podstawę składek społecznych, w tym składki wypadkowej i dobrowolnej chorobowej.

Więcej przeczytasz w artykule „Składka zdrowotna przedsiębiorcy w 2026 roku”.

Pamiętaj również, że niższa podstawa składek może oznaczać niższe przyszłe świadczenia. Oszczędność warto więc ocenić także w perspektywie emerytury i zasiłków.

Jak zgłosić się do Małego ZUS Plus? Terminy i dokumenty w 2026 roku

Dla osób nabywających prawo do ulgi od stycznia termin zgłoszenia w 2026 r. upłynął 2 lutego 2026 r., ponieważ 31 stycznia przypadał w sobotę.

Jeżeli prawo powstaje później, np. po zakończeniu preferencyjnych składek lub przy wznowieniu firmy, co do zasady masz 7 dni od dnia powstania prawa do ulgi.

Nie zawsze jest to pierwszy dzień miesiąca. Przy rozpoczęciu lub wznowieniu działalności pod koniec stycznia również należy uwzględnić ustawową zasadę zapewniającą siedmiodniowy termin zgłoszenia.

Przykład: zakończenie preferencyjnych składek

Preferencyjne składki kończą się 30 czerwca 2026 r. Jeżeli spełniasz pozostałe warunki, prawo do Małego ZUS Plus powstaje 1 lipca. Termin zgłoszenia upływa 8 lipca, a nie 7 lipca.

Przy zmianie kodu ubezpieczenia składasz:

• ZUS ZWUA – wyrejestrowanie z dotychczasowego kodu;
• ZUS ZUA – zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego albo ZUS ZZA, jeżeli podlegasz tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu.

Kod zaczyna się od 05 90 lub 05 92. Ten drugi dotyczy osoby z rentą z tytułu niezdolności do pracy.

Przy kontynuowaniu ulgi z grudnia 2025 r., bez zmiany tytułu ubezpieczenia i przy zachowaniu warunków, nie trzeba ponownie składać zgłoszenia.

Dokumenty rozliczeniowe

Informacje o przychodzie, dochodzie, formach opodatkowania i podstawie przekazujesz na:

• ZUS DRA cz. II – jeżeli rozliczasz składki wyłącznie za siebie;
• ZUS RCA cz. II – jeżeli rozliczasz składki również za inne osoby.

Dokument składasz wraz z właściwymi dokumentami rozliczeniowymi. Dla przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną termin rozliczenia to zasadniczo 20. dzień następnego miesiąca.

Osoby korzystające z ulgi od stycznia 2026 r. powinny były przekazać informacje dotyczące podstawy na ten rok wraz z rozliczeniem za styczeń, do 20 lutego 2026 r.

Co oznacza spóźnione zgłoszenie?

Brak pierwszego zgłoszenia do ulgi w wymaganym terminie ZUS traktuje jako rezygnację na dany rok. Samo wpisanie wcześniejszej daty w później przesłanym formularzu nie przywraca prawa.

Nie należy jednak utożsamiać każdego błędu dokumentacyjnego z utratą ulgi. Inaczej ocenia się brak terminowego zgłoszenia, a inaczej korektę rozliczenia czy wznowienie firmy w tym samym roku po wcześniejszym prawidłowym zgłoszeniu.

Takie sytuacje ZUS omawia w aktualnych wyjaśnieniach z przykładami.

Co z dodatkowymi 12 miesiącami za korzystanie z ulgi w 2023 roku?

To odrębne uprawnienie dla określonej grupy przedsiębiorców. Nowe przepisy go nie kasują, ale nie przyznają też dodatkowych 12 miesięcy każdemu.

ZUS wskazuje, że niewykorzystaną część tego uprawnienia można wykorzystać po 2025 r., z uwzględnieniem miesięcy wykorzystanych wcześniej.

Nie zakładaj automatycznie, że przysługuje Ci 48 miesięcy nowej ulgi. Trzeba sprawdzić historię korzystania z preferencji i przepisy przejściowe.

W przykładzie ZUS przedsiębiorca, który wykorzystał przed 2026 r. siedem dodatkowych miesięcy, zachowuje pięć pozostałych. Może je wykorzystać najwcześniej w 2029 r., po wykorzystaniu 36 miesięcy ulgi na nowych zasadach.

Szczegóły znajdziesz w „ZUS dla Biznesu”, nr 1/2026.

Mały ZUS Plus – sprawdź swoje prawo do ulgi

Przed zastosowaniem ulgi sprawdź przychód, dochód, liczbę dni działalności i historię wykorzystanych miesięcy.

Każdego roku ponownie oceniaj warunki. Nowy limit nie oznacza automatycznego prawa do ulgi przez trzy lata. Podstawę składek również ustalasz na każdy rok na podstawie danych z roku poprzedniego.

Chcesz sprawdzić, czy możesz korzystać z Małego ZUS Plus i jaką podstawę przyjąć? Skontaktuj się z biurem LIBERTA Księgowość i Szkolenia, aby omówić swoją sytuację i zakres potrzebnej pomocy.

Więcej praktycznych informacji o składkach i obowiązkach przedsiębiorcy znajdziesz w dziale ZUS na blogu.

Podobne wpisy